*نکته آموزشی:دستگاه همودیالیز:
دستگاه همودیالیز (Hemodialysis Machine) چیست؟
دستگاه دیالیز یک دستگاه پزشکی بسیار پیشرفته است که وظیفه انجام عمل **«کلیه مصنوعی»** را بر عهده دارد. وقتی کلیههای بیمار (به دلیل بیماریهای مزمن یا آسیب حاد) دیگر قادر به تصفیه خون نیستند، این دستگاه خون را از بدن خارج کرده، آن را تصفیه میکند و دوباره به بدن برمیگرداند.
۱. عملکرد اصلی دستگاه (مکانیسم کار)
دستگاه از دو فرآیند اصلی برای تصفیه خون استفاده میکند:
- **دیالیز (Dialysis):** انتقال مواد زائد (مثل اوره و کراتینین) و مواد سمی از خون به یک مایع مخصوص به نام **«دیالیزات»** از طریق یک غشای نیمهپرکننده (در داخل فیلتر یا همان دایالایزر).
- **دیفیوژن (Diffusion - انتشار):** انتقال مواد از غلظت بالا (خون) به غلظت پایین (دیالیزات) بر اساس شیب غلظت.
- **آسموز (Osmosis):** تنظیم سطح آب و الکترولیتها در خون.
۲. اجزای اصلی دستگاه
یک دستگاه از بخشهای زیر تشکیل شده است:
1. **پمپ خون (Blood Pump):** برای حرکت دادن خون از بدن بیمار به سمت فیلتر و بازگرداندن آن.
2. **فیلتر یا دایالایزر (Dialyzer):** قلب دستگاه است؛ شامل هزاران رشته بسیار نازک که غشای نیمهپرکننده هستند و عمل تصفیه در اینجا انجام میشود.
3. **سیستم توزیع دیالیزات (Dialysate Delivery System):** مخلوط کردن آب فوق خالص با پودر یا مایع الکترولیت برای ساخت مایع تصفیه کننده.
4. **حسگرها و مانیتورینگ (Sensors & Monitoring):**
●حسگر هوا (Air Detector):
بسیار حیاتی است؛ اگر هوای وارد خون شود، میتواند باعث امبولیسم (آمبوله هوا) و مرگ بیمار شود.
●حسگر فشار (Pressure Sensors):
برای کنترل فشار خون در مسیر رفت و برگشت.
●حسگر نشت خون (Blood Leak Detector):
اگر غشای فیلتر پاره شود، خون به سمت دیالیزات میرود و دستگاه باید فوراً واکنش نشان دهد.
