بررسی انواع گازهای طبی بیمارستان
گازهای پزشکی تنوع زیادی دارند. اما، برخی از آنها بیشترین استفاده را در بیمارستانها دارند. در ادامه، به 5 مورد از مهمترین و پرکاربردترین انواع گازهای طبی اشاره میشود:
نیتروژن:
از گاز نیتروژن یا ازت (N2) بیشتر برای نیرو دادن به ابزار پزشکی استفاده میشود. گاهی اوقات، دسترسی به هوای خشک به عنوان عامل محرک دشوار است و از گاز نیتروژن پزشکی استفاده میشود.
دیاکسیدکربن:
دیاکسیدکربن CO2 گازی بیبو و بیرنگ است، که تأمین آن به دو صورت کپسول یا از طریق خط لوله (در بیمارستانهای بزرگ) صورت میگیرد. یکی از کاربردهای گاز دیاکسیدکربن پزشکی انجام عمل دم میباشد، بدین معنی که گاز به درون حفره بدن دمیده میشود. این روش برای جراحیهای کمتر تهاجمی نظیر لاپاراسکوپی، آرتروسکوپی و آندوسکوپی با هدف بزرگ کردن (باد کردن) و تثبیت حفره بدن جهت دید بیشتر و دسترسی بیشتر به نواحی تحت جراحی استفاده میشود. گاز دیاکسیدکربن را میتوان با اکسیژن مخلوط کرد و از آن به عنوان محرک تنفسی حین و بعد از بیهوشی استفاده کرد. از دیگر موارد استفاده از این گاز میتوان به سرمادرمانی یا کرایوتراپی اشاره کرد. در این روش، دما به 76- درجه سانتیگراد رسیده و سلولهای بدن بواسطه فرآیند تبلور تخریب میشوند.
اکسیژن:
اکسیژن O2 یک گاز پزشکی است که تقریباً در هر محیط درمانی وجود دارد. این گاز برای احیا بیماران و استنشاق آنها استفاده میشود. گاز همچنین قابل استفاده برای شرایط پزشکی مختلف نظیر بیماری مزمن انسدادی ریه، سیانوز، شوک، خونریزی شدید، مسمومیّت با مونوکسیدکربن، تروما، ایست قلبی، ایست تنفسی و احیا میباشد.
هوایپزشکی:
هوای پزشکی یا Dry Air یکی از انواع مهم گازهای طبی به شمار میآید، که کاربرد اصلی آن در مراکز درمانی برای استنشاق بیماران است. . علاوه بر آن، این گاز به عنوان یک محرک برای ابزار پزشکی نیز استفاده میشود. یکی از مشخصات هوای پزشکی این است که فاقد رطوبت است؛ به همین جهت، آن را خشک مینامند. این گاز همچنین فاقد آلایندههایی چون روغن است و بو نیز ندارد.
نیتروز اکسید:
نیتروز اکسید یا نیتروس اکساید (N2O) گونهای از گاز نیتروژن است که با اکسیژن مخلوط میشود. از این گاز به عنوان "گاز خنده" نیز یاد میشود. عمدتاً بهعنوان یک عامل بیحس کننده در دندانپزشکی و جراحیها استفاده میشود. نیتروز اکسید به عنوان یک عامل مسکن برای گشاد کردن رگهای خونی، به ویژه عروق ریوی، در موارد نارسایی تنفسی قبل از تولد نیز کاربرد دارد.
گازهای دیگر:
علاوه بر گازهای اشاره شده در بالا، گازهای دیگری در پزشکی استفاده میشوند که از مهمترین آنها میتوان هلیوم He را نام برد. این گاز جایگزینی برای گاز دیاکسیدکربن جهت باد کردن شکم بیمار تحت عمل لاپاراسکوپی میباشد. گاز هلیوم پزشکی همچنین میتواند به جلوگیری از اسیدوز تنفسی (وضعیتی که در آن ریهها نتوانند تمام دیاکسیدکربنی را که بدن تولید میکند حذف کنند) کمک کند. از مخلوط این گاز با گاز اکسیژن میتوان در درمان آسم، آمفیزم و سایر بیماریهای تنفسی استفاده کرد.
مهمترین کاربردهای گازهای طبی:
در بخش قبل بیان شد که گازهای طبی عمدتاً کاربردهای پزشکی دارند. این گازها برای تنفس بیماران استفاده میشوند که تأمین گاز از طریق کپسول انجام میگیرد. تجهیزاتی که وظیفه آنالیز نمونههای خونی و فرآوردههای بیولوژیکی را برعهده دارند از گازهای پزشکی استفاده میکنند. در انکولوژی، گازها برای درمان تومورهای سرطانی بسیار مفید هستند. لیزرهایی که در جراحیها کاربرد دارند از گازهای طبی استفاده میکنند. استریل کردن تجهیزات یکی دیگر از مصارف گازهای پزشکی میباشد.
کپسول گازهای طبی چیست؟
پیش از پرداختن به موضوع استاندارد رنگبندی، بهتر است بدانیم کپسول گازهای طبی چیست؟ کپسول یا سیلندر محفظهای فلزی برای نگهداری گازهای پزشکی میباشد و در سایزهای مختلف به فروش میرسد.
سیلندر گازهای پزشکی که امروزه مورد استفاده قرار میگیرند، براساس نوع کاربردی که دارند، دارای رنگبندیهای مختلفی هستند. در مقیاس جهانی، از دو سیستم ایزو و آمریکا و در کشورمان ایران، از استانداردهای ISIRI 304 و ISIRI 712برای تعیین رنگ کپسولهای گاز پزشکی استفاده میشود. استاندارد 304 به طور معمول برای سیلندرهای گازهای پزشکی و استاندارد 712 برای دیگر انواع گازها (نظیر صنعتی) کاربرد دارند.
سیلندرهای گازهای طبی چه رنگی هستند؟
رنگبندی کپسول گازهای طبی (کدگذاری رنگی) یکی از شیوههای شناسایی این محصول است، که در جدول زیر رنگ برخی از مهمترین سیلندر گازهای پزشکی آمده است
دوره آموزش تعمیر تجهیزات پزشکی
آموزش تعمیرات تجهیزات پزشکی
دوره آموزش تعمیرات تجهیزات پزشکی
دوره آموزش تعمیرات تجهیزات بیمارستانی
دوره آموزش تعمیرات تجهیزات دندانپزشکی
دوره آموزش تعمیرات تجهیزات آزمایشگاهی
گروه سهند اولین مرکز آموزش تعمیرات تجهیزات پزشکی در ایران
@sahandbme
