دستگاه دانسیتومتر استخوان یا دستگاه سنجش تراکم استخوان وسیله‌ای است که برای اندازه‌گیری تراکم مواد معدنی استخوان به کار می‌رود. این آزمایش مهم‌ترین روش برای تشخیص پوکی استخوان (استئوپروز) و ارزیابی خطر شکستگی استخوان است.ابتدا بیمار روی تخت دستگاه دراز می‌کشد. بازوی دستگاه از روی بدن عبور می‌کند و با استفاده از مقدار بسیار کمی اشعه ایکس، تراکم استخوان را اندازه‌گیری می‌کند
معمولاً ستون فقرات کمری و مفصل ران و گاهی ساعد بررسی می‌شود.اصول عملکرد سخت‌افزاری دستگاه دانسیتومتر استخوان بر پایه تولید دو پرتو ایکس با انرژی متفاوت و اندازه‌گیری میزان جذب آنها توسط استخوان و بافت نرم است.
اجزای اصلی دستگاه عبارت‌اند از:
تیوپ اشعه ایکس:پرتوهای ایکس را تولید می‌کند.با استفاده از فیلتر یا تغییر ولتاژ، دو سطح انرژی بالا و پایین ایجاد می‌شود.
کولیماتور: پرتو را به صورت باریک یا بادبزنی شکل می‌دهد و مانع از پراکندگی اشعه میگردد و فرآیند دقیقتر میشود.
میز بیمار:از ماده ای مانند فیبر کربن ساخته شده تا جذب اشعه کمتری داشته باشد.
آشکارساز یا دتکتور: پس از عبور اشعه از بدن، شدت باقی‌مانده پرتو را اندازه می‌گیرد.
معمولاً از آشکارسازهای حالت جامد یا کریستال‌های سنتیلاسیون همراه با فوتودیود استفاده می‌شود.
واحد پردازش و رایانه: داده‌های آشکارساز را دریافت و پردازش می‌کند. با مقایسه میزان جذب دو انرژی مختلف، سهم بافت نرم را حذف کرده و تراکم مواد معدنی استخوان را محاسبه نموده و سپس مقادیر T-score و Z-score را گزارش می‌دهد.